प्रशोधन केन्द्र नहुँदा कर्णालीमा उत्पादनको १६ प्रतिशत जडिवुटीमात्रै संकलन र निकासी हुदैंः सरोकारवाला निकायमा आ–आफ्नै र्तक (भिडियो रिर्पोट)

सिमकोट ।  भौगोलिक रुपमा देशका अन्य ६ वटा प्रदेशमध्ये सबैभन्दा ठूलो प्रदेश कर्णाली हो । यसलाई प्राकृतिक स्रोतका रुपमा चिनिने जडिवुटीको खानी पनि भनिन्छ ।

कर्णालीमा थुप्रै प्रकारका जडिवुटीहरु पाइनछन् । यद्यपी अध्ययन अनुसन्धानको अभावले प्रयाप्त मात्रामा पाइने जडिवुटीहरुको प्रयोग बारे जानकारी नभएका कारण सम्बन्धित डिभिजन वन कार्यालयले संकलन र निकासीका रुपमा निकै थोरै प्रजाती मात्र सूचिकृत गरिएका छन् । 

डिभिजन वन कार्यालय हुम्लाका अनुसार सूचिकृत गरिएका ४२ वटा प्रजातीका जडिवुटी वर्षेनी ३५ हजार १०२ क्विण्टल उत्पादन हुन्छ । कार्यालयको पञ्चवर्षिय कार्य योजना अनुसार ५ हजार ७ सय ५० क्विण्टल मात्रै निकासीका लागि संकलन गरिदै आइएको छ । जुन उत्पादनको १६ दशमलव ३७ प्रतिशत मात्रै हो । बाँकी सबै अर्बौका मूल्य बराबरको जडिवुटी वनमै खेर गैरहेको छ । यद्यपी, विविध कारणले हरेक वर्ष जडिवुटी उत्पादनको मात्रा घट्दो क्रममा छ ।

विश्वमा नपाईने बहुमूल्यका जडिवुटी कर्णालीमा पाइने भएपनि यसबाट राज्य र स्थानीय तहले अपेक्षित रुपमा फाइदा लिन सकिरहेका छैनन् । जटिवुटीको व्यवस्थित संकलन र निकासीका लागि सम्बन्धित निकायले समयानूकुलको योजना बनाउने र जिल्लामै जडिवुटीको प्रशोधन केन्द्र स्थापना गरेको खण्डमा अहिलेको भन्दा धेरै गुणा बढि फाइदा सरकार र स्थानीयले कर्णालीको जडिवुटीबाट लिने सक्ने ठहर कर्णालीका स्थानीय सरकारका जनप्रतिनिधि, व्यापारी र नागरिकहरुको छ । तर यसको ठोस पहल कतैबाट पनि भएको देखिदैन् । स्थानीय तहले आप्mनो अधिकार क्षेत्रमा वन नपर्ने भन्दै पञ्छिएका छन्  त प्रदेश र संघीय सरकारको ध्यान यसमा गएको देखिदैन् । यस सम्बन्धि सहकर्मी वेलुमाया महताराले तयार पारेको रेडियो रिर्पोटबाट